23 Nisan 2021

Kpss Vatandaşlık Bilgisi Kısa Notlar

VATANDAŞLIĞA ÇALIŞMAKTAN SIKILIYORUM DİYENLER

– Cebri icra: borcunu yerine getirmeyen kimsenin devlet gücüyle borcunu yerine getirmeye zorlanması
– Butlan : hukuki işlemlerin geçersiz kabul edilmesi
– Pozitif hukuk: bir ülkede belli bir dönemde yürürlükte olan yazılı ve yazısız hukuk kurallarının hepsi
– Mevzu kukuk: bir ülkede yetkili makamlar tarafından yapılan yürürlükte olan hukuk kurallarının tümü ( Anayasa, kanun, KHK, tüzük, yönetmelik, uluslar arası anl.)
– Hukuk boşluğu: somut olaya uygulanacak hükmün kanunda ve örf-adet hukukunda bulunmamasıdır
– Kanun boşluğu: somut olaya uygulanacak hükmün kanunda ya hiö bulunmaması ya da çözümleyecek oranda bulunmamasıdır
– Kural içi boşluk: yasa koyucu tarafından bilinçli olarak bırakılmış ve hakimin taktir yetkisiyle doldurabileceği boşluktur
– Açık boşluk: somut olaya uygulanacak olayın hiç bulunmamasıdır
– Örtülü boşluk ( istisna boşluğu) : somut olaya uygulanacak hükmün yeterli olamamsıdır
– Gerçek kişilik tam ve sağ doğumla başlar
– Gerçek kişiliği sona erdiren nedenler ölüm ve gaipliktir
– Üniter devlet: devlet sınırları içinde aynı hukuk kurallarının geçerli olduğu, tek bir siyasi otoritenin egemenliği elinde tuttuğu yönetim şeklidir
– Federal devlet: devletlerin bir araya gelmesinden oluşan ve her bir devlette farklı hukuk kurallarının uygulandığı yönetim şeklidir ( ABD, almanya, kanada, avusturya, isviçre, avustralya)
– Fransa ve Türkiye hem üniter hem de laik devlettir
– Yumuşak ve çerçeve anayasa: 1921 anayasası
– Sert , kazuistik anayasa: 1924-1961-1982 anayasaları
– Meclis hükümeti sistemi: kuvvetler yasamada birleşir
– Mutlak monarşi diktatörlük: kuvvetler yürütmede birleşir
– Türkiyede ilk defa gizli oy, açık sayım- döküm esasına dayalı seçim 1950 yılında olmuştur
– Oy verme zorunluluğu ilk kez yasal bir zorunluluk haline 1982 yılında geldi
– Milletvekili seçilme yaşı 25 (2006 değişikliği)
– TBMM seçimleri 4 yılda bir yapılır
– Yerel seçimler 5 yılda bir yapılır
– Seçim dönemi bitmeden önce seçimin yenilenmesine TBMM veya Cumhurbaşkanı karar verir
– Cumhurbaşkanı tarafından karar verilmesi halinde bu durumu bakanlar kurulu ilan eder
– TBMM seçimlerin yenilenmesine dilediği zaman karar verebilir
– Cumhurbaşkanı ise TBMM başkanına danışarak seçimlerin yenilenmesine karar verebilir
– Ara seçim , iki milletvekili genel seçimi arasında TBMM üyeliklerinde boşalma olması nedeniyle yapılan seçimdir Her seçim döneminde 1 defa yapılır
– Genel seçimden 30 ay geçmedikçe ve genel seçime 1 yıl kala ara seçim yapılmaz
– TBMM üye tam sayısının % 5 i boşalırsa 90 gün içinde ara seçim yapılır
– Bir ilin veya seçim çevresinin TBMM de üyesinin kalmaması halinde boşalmayı takip eden 90 günden sonraki ilk Pazar günü ara seçim yapılır
– YSK üyelerinin 6 sı yargıtay, 5 i danıştay tarafından seçilir
– YSK kararlarına karşı yargı yolu kapalıdır
– Milletvekillerinin belli bir konuda ve 6 ayı aşmamak üzere B.K nca verilecek geçici görevi kabul etmeleri TBMM karırına bağlıdır
– Yasama dokunulmazlığının kaldırılmasına veya milletvekilliğinin düşmesine karar verilen milletvekili meclis kurulunun karar verdiği tarihten başlayarak 7 gün içinde anaysa mahkemesine başvurabilir
– TBMM üye tamsayısının 3/5 (beşte üç) çoğunluğunun kararı ile genel ve özel af ilanına karar verir
– Milletlerarası anlaşmaları bakanlar kurulu imzalar, TBMM kabülüne sunar, uygun bulunursa C.B onaylar resmi gazetede yayımlanır
– KHK lar R.G de yayınlandığı gün TBMM onayına sunulur, yayınlandığı gün yürürlüğe girer
– Silahlı kuvvetlerin yurt savunmasına hazırlanmasından TBMM ye karşı B.K sorumludur
– TBMM nin toplantıya çağrılması:
– C.B ve meclis başkanı doğrudan çağırır
– B.K cumhurbaşkanı yoluyla çağırır
– TBMM üyelerinin 1/5 i meclis başkanı yoluyla çağırır
– İç tüzüğün yargısal denetimi anayasa mahkemesi tarafından yapılır
– Meclis iç tüzüğü onay için anayasa makemesine gönderilmez; ama C.B nı anayasa makemesine iç tüzüğün iptali için dava açabilir
– TBMM üye tam sayısının en az 1/3 ü ile toplanır (184)
– Toplantıya katılanların salt çoğunluğu ile karar alır
– Karar yeter sayısı hiçbir şekilde üye tam sayısının ¼ ünün 1 fazlasından (139) az olamaz
– TBMM kararı ile yüce divana sevk edilen bakan, bakanlıktan düşerken; başbakan yüce divana sevkedilirse hükümet düşer
– Meclis araştırması: B.K, siyasi parti grupları veya en az 20 milletvekili isteyebilir (genel görüşmede de aynı şartlar geçerli)
– Gensoru: hükümetin veya bakanın siyasi sorumluluğuna yol açar,B.K nun veya bakanın düşürülmesi üye tamsayısının salt çoğunluğuyla olur. Yalnız güvensizlik oyları sayılır
– Meclis soruşturması: başbakan veya bakanların cezai surumlulukarının araştırılmasını sağlar. TBMM üye tamsayısının en az 1/10 unun önergesi ile istenebilir
– C.B nın görev süresi 5 yıldır (2007 değişikliği) ve en fazla iki defa seçilebilr
– TBMM üyeleri içinden veya dışından gösterilmesi için 20 milletvekilinin yazılı teklifi gerekmektedir
– C.B seçimi görev süresinin dolmasından önceki 60 gün içinde tamamlanır. C.B makamının herhangibir sebepten dolayı boşalması halinde ise seçim, boşalmayı takip eden 60 gün içinde tamamlanır

– C.B anayasa değişikliklerini halk oyuna sunabilir, kanun değişikliklerini halk oyuna sunamaz
– C.B kararnamesine yargı yolu kapalıdır
– Devlet denetleme kurulu Cumhurbaşkanlığına bağlı
– Resmi gazeteyi başbakanlık çıkartır
– Merkez bankası başkanını bakanlar kurulu seçer
– Bakanlar kurulu göreve bakanlar kurulu listesi C.B tarafından imzalandıktan sonra başlar
– Başbakan milletvekili olmak zorundadır
– Herhengibir sebeple boşalan bakanlığa en geç 15 gün içinde atama yapılır
– Genel kurmay başkanı görev ve yetkilerinden dolayı başbakana karşı sorumludur
– 2001 değişikliği ile milli güvenlik kuruluna dahil olanlar; adalet bakanı ve başbakan yardımcıları
– Olağanüstü hal : C.B + bakanlar kurulu ilan eder, resmi gazetde yayınlanır, TBMM onaylar
– Olağanüstü hal ve sıkıyönetim en çok 6 ay için ilan edilir,TBMM her defasında 4 ayı geçmemek üzere uzatabilr
– KHK lar, sıkıyönetim ve olağanüstü hal KHK ları, kanunlar, tüzükler, ülke çapında uygulanacak yönetmelikler R.G de yayınlanmak zorundadır
– Sayıştay, HSYK ve YSK yüksek mahkeme değildir
– Anayasa mahkemesi üyeleri 65 yaşını doldurunca emekliye ayrılırlar
– Siyasi partilerin mali denetimlerini anayasa mahkemesi yapar
– Anayasa mahkemesi: kanunların, KHK ların, TBMM iç tüzüğünün anayasaya şekil ve esas bakımından uygunlluğunu denetler
– Anayasa değişikliklerini sadece şekil bakımından denetler
– Şekil bakımından denetleme C.B +TBMM üyelerinin 1/5 i tarafından istenir
– Kaunun yayımlandığı tarihten itibaren 10 gün geçtikten sonra şekil bozukluğuna dayalı iptal davası açılamaz
– Kanunların anayasaya uygunluğunun yargısal denetimi ilk kez 1961 anayasasında kabul edilmiş
– Uyuşmazlık mahkemesi başkanını anayasa mahkemesi seçer
– Anayasa mahkemesine doğrudan doğruya iptal davası açma hakkı, iptali istenen kanun , KHk veya iç tüzüğün R.G de yayınlanmasından başlayarak 60 gündür
– Anayasa mahkemesi işin kendisine gelişinden başlamak üzere 5 ay içinde kararını verir ve açıklar
– Anayasa mahkemesinin işin esasına girerek verdiği red kararının R.G de yayınlanmasından sonra 10 yıl geçmedikçe aynı kanun hükmünün anayasaya aykırışıüı iddiasıyla tekrar başvuruda bulunamaz
– Anayasa mahkemesinin denetimine tabi olanlar:kanunlar, KHK lar, Anayasa değişiklikleri, Meclis iç tüzüğü
– Tüzüklerin denetimini danıştay yapar
– Sayıştay üyelerini ve başkanını TBMM seçer
– Danıştay üyelerinin 1/4 ünü C.B , 3/ 4 ünü HSYK seçer
– HSYK başkanı adalet bakanıdır
– Doğal üyesi adalet bakanı müsteşarıdır
– Hakim ve savcıların denetimi adalet bakanlığının izni ile adalet müfettişleri tarafından yapılır

– Bütçe tasarısı bakanlar kurulu tarafından mali yılbaşından 75 gün önce TBMMye sunulru, TBMM bütçe komisyonu 55 gün içinde TBMM genel kuruluna sunar, mali yılbaşında kabul edilir, C.B onaylar ve mali yılbaşında yürürlüğe girer
– TBMM bütçe kanunu tasarılarının genel kurulda görüşülmesi sırasında gider arttırıcı veya gelirleri azaltıcı öneride bulunamazlar
– Bakanlar kuruluna KHK ile bütçede değişiklik yapma yetkisi verilemez, mahali idarelerin hesap ve işlemlerinin denetimi ve kesin hükme bağlanması sayıştay tarafından yapılır hükmü, 2005 yılında yapılan değişklikle anayasaya girmiştir
– Yönetmelik; başbakanlık, bakanlıklar, kamu tüzel kişileri tarafından çıkarılır
– Kanun olmazsa tüzük ve yönetmelik çıkartılamaz; ancak tüzük olmazsa da yönetmelik çıkartılamaz
– Milli istihbarat teşkilat, diyanet ileri başkanlığı ve emniiyet genel müdürlüğü gibi kurumlar doğrudan başbakanlığa ve diğer bakanlıklara bağlı oldukları için kamu tüzel kişilikleri yoktur ve yönetmelik çıkaramazlar
– Bir ilçenin komşu ile olan sınırının yeniden düzenlenmesi veya bir ilin sınırının değiştirilmesi içişleri bakanlığının hazırlayacağı ortak kararname ile yapılır
– Vali içişleri bakanının önerisi, bakanlar kurulunun kararı ve C.B nın onayı ile atananistisnai bir memurluktur
– Vali, ili yetki genişliği ilkesine göre yönetir
– Valiler hakkında yapılacak cezai soruşturmalarını yargıtay cumhuriyet başsavcısı yürütür
– Kaymakam, içişleri bakanlığı müdürler kurulunun önerisi ve bakanın bu öneriyi onaylaması sonucu içşleri bakanı, başbakan ve C.B nın ortak kararnamesi ile atanır
– Bucakların kurulması için, ,çişleri bakanının kararı, C.B nın onayı gerekir
– Hem merkezi idarede hem de yerinden yönetim kuruluşları içinde yer alan teşkilat validir
– Belediye ya içişleri bakanının istemi ya da bakanlar kurulu kararı ile kurulur
– İçişleri bakanlığı, valinin görüşüyle danıştaya başvurarak belediye kurar
– Belediye başkanının başkanlıktan düşmesi ile ilgili son kararı danıştay verir
– YSk bir kimsenin belediye başkanlığına aday olup olmayacağı konusundaki itirazları inceler ve karara bağlar
– Büyükşehir belediyesi kanunla kurulurken, belediyeler müşterek kararnameyle kurulurlar
– İl özel idaresi kendiliğinden kurulur
– Yerinden yönetim kuruluşları kamu tüzel kişiliğine sahiptir
– Merkezi yöenetim kuruluşalrı ise devlet tüzel kişileridir
– Memurlara ilişkin uyarma, kınama cezaları 5 yıl sonra sicilinden silinir
– Aylıktan kesme, kademe ilerlemesinin durdurulması ise 10 yıl sonra sicillerinden silinir
– Memurluktan çıkarma cezası yüksek disiplin kurulu tarafından verilir
– Valinin sicil amiri olmadığı kamu görevlisi belediya başkanı
– Hazine müsteşarlığı başbakanlığa bağlı
– En yüksek dereceli devlet memuru, başbakanlık müsteşarı

  1. DİKKAT VERİLER 2014 YILINA AİTTİR

  2. Akli yönden sakat 2 kişinin evliliği mutlak butlan
  3. Yerel yönetime aday olmak için yaş sınırı 25
  4. Düzeltme ve cevap hakkı = kişi hakları
  5. Zorla çalıştırma yasağı = kişi hakları
  6. Toplu sözleşme yönünden çıkan uyuşmazlıklar = Kamu görevlileri hakem kurulu
  7. Grev ve lokavt uyuşmazlıkları = Yüksek hakem kurulu
  8. Milletvekilleri mazbatalarını il seçim kurumundan alınır
  9. Hakimin takdir yetkisi = kural içi boşluk
  10. Büyükşehir belediyesi kanunla kurulur
  11. Milli devlet ilkesi 1961 anayasası
  12. Yargıtay başkanını yargıtay genel kurulu seçer , adalet bakanı atar, üyelerini HSYK seçer
  13. Hakimler ve Savcılar idari görevlerince Adalet bakanlığına bağlıdır
  14. Devletin sadece olağanüstü durumlarda kullandığı mal edinme yetkisi = istimval
  15. Bucak müdürleri müşterek kararname ile atanır
  16. Bucaklar müşeterek kararname ile kurulur
  17. Bir ilçenin bir ilden alınıp başka ile bağlanması kanun ile olur
  18. Yök anayasal değildir
  19. Kanuni idare: idari örgütlerin yasayla yada yasanın verdiği yetkiyle kurulduğunu anlatır
  20. İbadet özgürlüğü kısıtlanabilir mutlak değildir
  21. Dernek ve Vakıf özel hukuk tüzel kişisidir
  22. Gaiplikte olasılık , ölüm karinesinde kesinlik vardır
  23. Devlet memuru sendika kuramaz
  24. Cumhurbaşkanı kesin hesap kanununu meclise geri gönderebilir
  25. Siyasi partiler türk uyruklu kişilerden bağış alabilir
  26. Kanun olmadan yönetmelik çıkarılamaz , tüzük olmadan yönetmelik çıkarılabilir
  27. Diyanet,Emniyet,Hazine müsteşarlığı,Tapu kadastronun kamu tüzel kişiliği yoktur
  28. Belediyeler müşterek kararname ile kurulur
  29. Devlet personel bşk. ve Köy hizmetleri genel md. kamu tüzel kişiliği yoktur
  30. Danıştayın incelemesinden geçmeyen tüzükler çıkarılamaz
  31. Kamulaştırma bedeli ile ilgili uyuşazlıklar aslite mahkemede çözülür
  32. köy derneği köyün isteğe bağlı işlerini zorunlu hale getirir
  33. Atatürk milliyetçiliğine bağlı devlet ilkesi 1982 de geldi
  34. Erginlik yaşı 18, evlenme yaşı 17, olağanüstü evlenme yaşı 16
  35. Memurlar derneğe üye olamaz
  36. Kanunun emredici hükümlerine aykırı ise mutlak butlan
  37. TBMM başkanlık seçimi gizli oyla 4 tur da
  38. TBMM yönetmelik çıkaramaz
  39. Belediyenin yürütme organı = belediye Başkanı
  40. Euro mastrickt antlaşması ile AB nin para birimi oldu
  41. İnsan hakları ödülünü Birleşmiş milletler verir
  42. Bir veya birden fazla kişinin hukuki sonuç doğurabilecek irade açıklaması = hukuki işlem
  43. TBMM içtüzüğünde cumhurbaşkanın imzası bulunmaz
  44. Kanunları meclise geri göndermek Cumhurbaşkanının tek başına yaptığı işlemdir
  45. Yüksek Seçim Kurumunun kamu tüzel kişiliği yoktur
  46. Genel idare kolluk makamları : Bakanlar kurulu , İçişleri Bakanı , Valiler,Kaymakamlar,Bucak müdürleri
  47. Genel ve özel affın kabulu parlemento kararı değildir kanunla olur
  48. Milletler arası antlaşmaları uygun bulma kanunla olur
  49. Suriye OPEC üyesi değildir
  50. Siyasi parti grupları : yasama dokunulmazlığı ve meclis soruruşturması ile ilgili karar alamaz , Tbmm başkanı için aday gösteremez
  51. DDK 1982 anayasası ile geldi
  52. Gensoru : Hükümetin veya bir bakanın görevden uzaklaştırılması sonucu doğurabilir(siyasi)
  53. Çalışma ve sözleşme özgürlüğü sosyal haktır
  54. Olağanüstü KHK ‘larda yetki kanunu yoktur
  55. İstifa eden vekilin Mv liği oy ile düşer
  56. Sınırlı ehliyetsizler vakıf kuramaz
  57. TBMM genel seçimlerin yenilenmesine dilediği zaman karar verebilir
  58. Yasama dokunulmazlığı meclis tarafından kaldırılabilir
  59. Geçici bakanlar kurulunun siyasi partilerden alınacak üye sayısını TBMM başkanı belirler
  60. İspat hakkı = Kişilik hakkı
  61. 17 Yaşında aklı başında birisi = Sınırlı Ehliyetsiz = veli izni
  62. Muvazaa : gerçek iradeyi gizleme = hile
  63. Eşlerden biri ile diğer eşin akrabaları arasındaki hısımlık = Kayın hısımlığı
  64. Gümrük müsteşarlığı kamu tüzel kişiliği yok
  65. Yüksek Denetleme Kurumu sayıştaya bağlandı
  66. Ayırt etme gücüne sahip kısıtlılar – Sınırlı Ehliyetsiz
  67. Bütçe kanunu iptali için Anayasa mahkemesine başvurulabilir
  68. Belediye kurulabilmesi için nüfusun en az 5000 olması gerekiyor
  69. Güçlerştirici veto : TBMM nin anayasa değişikliğini 2/3 oyla kabul ettiği halde CB nın değişikliği iyade etmesi
  70. kanun boşluğu = yazılı hukuk yoksa
  71. hukuk boşluğu = yazılı + yazısız hukuk yoksa
  72. Lehte suç geriye yürütülebilir
  73. Üniversite,Odalar birliği ,Enerji piyasası = Hizmet yerinden yönetim
  74. Belediye-köy-il özel idare = yerel yerinden yönetim
  75. Bağışlama tek tarafa borç yükleyen sözleşmedir (OSYM)
  76. Emniyet Müdürlüğü Yönetmelik Çıkaramaz (OSYM)
  77. Bir anayasayı yine o anayasada öngörülen hallerde değiştien iktidar = Siyasi İktidar
  78. Olağan dönem KHK’larını meclis onaylamaz
  79. Kamu hizmetine girme hakkı sadece TC vatandaşlarına aittir
  80. 2010 ile Çocuklar,Yaşlılar,Özürlüler,Kadınlar lehine pozitif ayrımcılık yapılabilir
  81. Cumhurbaşkanının hukuki sorumluluğu vardır
  82. Bir kimse yen fazla 1 kez Anayasa mahkemesi üyesi olabilir
  83. Dekanları Yök atar
  84. Gabin = bilgisizlik,tecrübesizlik
  85. Vatandaşlık ödevi nedeni ile yurt dışına çıkma yasağı 2010 da kaldırıldı
  86. Demir İpek Yolu = Türkiye-Gürcistan-Azerbaycan
  87. KKTC İslam konferansı örgütünde gözlemci üyedir
  88. Ekonomik Kalkınma ve İşbirliği Teşkilatı Başkanı(OECD)= Jose Angel Gurria
  89. Dünya İnsan hakları günü = 10 Aralık
  90. Serbest Oy ülkemizde yok
  91. Vakıflar genel müdürlüğü KİT değil
  92. FIFA= Uluslararası Futbol Federasyon birliği
  93. Bireysel gözaltı süresi = 48 saat
  94. Toplu Gözaltı Süresi = 4 gün
  95. Devlet Planlama Teşkilatı 1982 Anayasasında yer almaz
  96. Dünya mayınları = Ottowa
  97. OHAL’da kolluk kuvvetleri sivil makamlar
  98. 2 Turlu seçim diye birşey yok
  99. Yerel yönetim kuruluşları(il özel,belediye vb.) = Kamu tüzel kişiliği var
  100. CEBİT 2012 Almanyadaydı
  101. Trafik Mahkemesi = Adli Yargı

admin

kaynakbul.com

View all posts by admin →

Bir cevap yazın

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.